De winnende goal van Engeland geanalyseerd: Wat ging er mis?

Een nieuw tijdperk van het Nederlandse voetbal is begonnen. Met Ronald Koeman als nieuwe bondscoach hoopte heel Nederland op een veelbelovende start van zijn carrière bij het Nederlands elftal. Helaas verloor Oranje 0-1 in een vrij saaie wedstrijd tegen Engeland. Ook al leek de voorbereiding op de wedstrijd realistischer dan bij zijn voorgangers vaak het geval was, waren er nog steeds parallellen met de wedstrijden onder Advocaat, Hiddink en Blind. Een gebrek aan diepte en beweging zonder bal leidde tot naar de zijkant gedrukt worden en spelen in de U-vorm die ondertussen bijna karakteristiek is van het Nederlandse voetbal. Het verdedigen leek wel beter te gaan in de 5-2-3 formatie die Koeman opgetekend had, maar er waren nog steeds wat problemen die omhoog kwamen bij de opbouw voorafgaand aan de goal van Jesse Lingard.

Door te kiezen voor het 5-2-3 systeem dat in balbezit een 3-4-3 werd in plaats van de ‘gewone’ 4-3-3, liet Koeman zien realistisch te zijn en te kiezen voor de formatie die het beste past bij het spelersmateriaal. En hoewel het nieuwe systeem voor sommige spelers op maat was gemaakt, hadden anderen nog wat moeite om aan hun nieuwe rol te wennen. Dit werd duidelijk in de opmaat naar de Engelse goal.

Het begint met een balverovering op de eigen helft van Memphis. Hij ziet Bas Dost met wat vrijheid voorin en geeft een lange bal de diepte in. Kevin Strootman rent ook naar voren om mee te doen aan een eventuele counter. Helaas was de pass van Memphis niet goed en kan keeper Jordan Pickford onderscheppen. Dost en Strootman proberen vervolgens direct druk te zetten.

In dit 5-2-3 systeem is hoog druk zetten wel mogelijk, maar zoals met alle formaties met hoog druk zetten moet dat wel als collectief gebeuren, met het hele team dus. In dit geval zijn Dost en Strootman alleen en kan Engeland makkelijk de 3v2 uitspelen met een pass naar John Stones in het midden.

Strootman steekt vragend zijn armen in de lucht waarom niemand is aangesloten om druk te zetten. Ondertussen stapt Memphis uit richting Jordan Henderson, terwijl hij eigenlijk de ruimte zou moeten dekken die Strootman heeft verlaten om druk te zetten. Met een tweemansmiddenveld moet er altijd zonale dekking zijn in de ruimte voor de verdediging. Nu is die dekking er niet en kunnen de Engelsen gebruik maken van die ruimte.

En inderdaad, Alex Oxlade-Chamberlain biedt zich daar aan met niemand bij hem in de buurt, dus hij kan zonder druk omdraaien. Aan de andere kant van het veld staat Hans Hateboer te veel aan de buitenkant, te ver van Matthijs de Ligt vandaan.

Oxlade-Chamberlain heeft ongeveer 20 meter vrij op kunnen dribbelen en er is nog steeds niemand bij hem in de buurt. Er is een 6v6 situatie ontstaan in de laatste zone. Jesse Lingard maakt een diepterun tussen Hateboer en De Ligt. Deze run had op twee manieren onschadelijk gemaakt kunnen worden. Als Hateboer dichter bij De Ligt had gestaan, iets wat al 4 seconden eerder duidelijk was, was er geen ruimte geweest om in te duiken voor Lingard. Ook had Georginio Wijnaldum de passlijn eruit kunnen halen als hij niet alleen maar naar de bal aan het kijken was, maar ook achter zich. Hij heeft niet door dat Lingard in zijn rug staat en blokkeert niet de passlijn. Oxlade-Chamberlain geeft de bal voor Wijnaldum langs aan Lingard.

Twee seconden later zet Hateboer druk op Lingard, terwijl de Engelse linksback Danny Rose de hele flank voor zichzelf heeft nadat hij een overlap heeft gemaakt. Hateboer wist niet dat Rose achter hem was omdat hij van tevoren al in een verkeerde positie stond. Hierdoor moest hij terugrennen met zijn lichaam georiënteerd naar de eigen goal, waardoor hij Rose achter hem niet kon zien. Als de verdediging goed georganiseerd had gestaan, was het De Ligt die had moeten uitstappen, maar nu is het logisch dat Hateboer druk op de bal zet. Rose heeft nu wel veel tijd om een voorzet te geven.

Weer twee seconden later, is er nog steeds niemand binnen vijf meter van Danny Rose. De Ligt is uitgestapt om in de lijn van de voorzet te komen. Hateboer zou dan zo snel mogelijk de ruimte in moeten sprinten die De Ligt verlaten heeft om voor een overtal te zorgen voor het doel. Echter loopt hij in niemandsland en is hij alleen maar naar de bal aan het kijken. Wijnaldum is ondertussen ook alleen maar naar de bal aan het kijken en heeft niet door dat Lingard een meer centrale positie inneemt.

De voorzet wordt gegeven en er is zijn evenveel Engelsen als Nederlanders voor de goal. Wijnaldum heeft nog steeds niet achter zich gekeken en is zich dus nog altijd niet bewust van Lingard. De voorzet wordt uiteindelijk afgeslagen en belandt dan recht in het pad van de speler van Manchester United.

En dus krijgt Lingard een vrij schot vanaf randje 16. Wijnaldum is te laat om te blokken, en Van Dijk draait zich om, waardoor hij effectief een kleiner obstakel wordt voor de bal. Het is een instinctieve reactie, maar als duurste verdediger ter wereld moet je er hier alles aan doen om die bal te blokken.

Het zou zomaar kunnen dat deze formatie, of een variatie erop zoals de 5-3-2 die succesvoller gebruikt werd tegen Portugal, er een wordt waarin het Nederlands elftal kan excelleren. Nu moeten de spelers echter nog wennen aan hun nieuwe taken en rollen, zoals blijkt uit dit voorbeeld. Wij hopen dat de technische staf op individueel niveau aan de slag gaat met de spelers, bijvoorbeeld met videoanalyse, om ze te helpen in de nieuwe rollen te groeien. Dit zal er met de tijd voor zorgen dat ze zich bewust worden van hun acties en de consequentie van hun acties. Met een coach die een visie heeft voor dit team, en die alle middelen aanwendt om deze visie werkelijkheid te laten worden, kan het Nederlands elftal wellicht wat van zijn oude glorie terug krijgen.